TEUTEU 'A VAVA'U KIHE FAKATAHA KAU TAKI PASIFIKI

'Oku lahilahi 'a e ngaahi palopalema fakasosiale, politikale, 'atakai
mo e faka'ekonomika 'i he ngaahi fonua 'o e Pasifiki he taimi ni, pea
'oku fu'u matu'aki mahu'inga 'aupito ke uouongataha e kau taki 'o e
feitu'uni ke mape'i lelei mo kinikini e ngaahi hala 'i he 'enau
fononga atu ki he kaha'u. Ko e fakataha 'a e kau Palemia 'o e ngaahi
fonua Pasifiki 'oku fakahoko fakata'u ia pea ko e Sea 'o e fakataha 'o
e ta'u ni ko Tonga pea 'e fakahoko ia ki Nuku'alofa 'i 'Okatopa.

Ko e hili ko e 'a e fakataha 'i Nuku'alofa 'e fakahoko leva ki Vava'u
'a e fakafeohi 'a e kau taki pe 'ia kinautolu, 'aia 'oku 'iloa ko e
Retreat. 'I he taimi ko'eni 'oku nau 'ata'ata ai kenau feohi mo
fevahevahe'aki 'a e ngaahi kaveinga lalahi 'o e fakataha 'o 'ikai kau
atu ki ai 'a e kau 'ofisiale pe kau fale'i. 'E lava leva ke 'ata'ata
'enau ngaahi fakakaukau kenau lea ha fa'ahinga me'a pe 'oku 'ikai
kenau fa'a lava 'o lea ai lolotonga 'a e fakataha.

'E fakahoko e Retreat ko'eni 'i Vava'u pea na'e 'a'ahi mai ai 'a e
ongo fakafofonga meihe Pacific Islands Forum Secretariat 'aia 'oku nau
fakalele 'a e ngaahi fakataha ni 'i he fekau meihe kau taki Pasifiki,
ke vakai'i 'a e ngaahi feitu'u 'e nofo ai e kau taki mo honau takitaha
hoa pea moia tenau 'eve'eva kiai. Ko e Komiti 'a Vava'u 'oku nau
tokanga'i e polokalama 'a e kau taki lolotonga 'a e Retreat pea 'oku
sea ai 'a e 'Eiki Minisita ki Muli mo e Kovana Vava'u, Sonatane
Tu'akinamolahi Taumoepeau Tupou.

Na'e fakataha ai 'a e Kovana mo e ongo fakafofonga 'o e Forum
Secretariat, Andie Fong Toy pea mo Meletupou 'Utoikamanu; ko e
tuofefine 'o e 'Eiki Minisita Pa'anga Siosiua 'Utoikamanu mo e 'Eiki
Kovana Vava'u, 'i Neiafu 11 Sune 2007 ke fai ha vakai pe 'oku tu'unga
lelei pe e me'a kotoa. Na'e kau atu kiai 'a Falekava Kupu meihe 'Ofisi
'o e Palemia, Komanita Toni Fonokalafi mei he Tau Malu'i Fonua 'a
Tonga, Tevita Kolokihakaufisi, Tatafu Moeaki pea mo Marcella
Tupouohomohema meihe Potungaue ki Muli.

Koia na'e takimamata ai 'e he Komiti Vava'u 'a e ongo fakafofonga
Secretariat kihe motu ko Nuku, 'aia 'e 'ilo ho'ata kiai e ngaahi hoa e
kau taki mo e faama mata'itofe pea moe 'Utungake Beach Resort, 'e
fakahoko kiai 'a e Dinner 'a e kau taki. Tenau me'a foki 'i he Hotele
Puataukanave 'o Tomufa mo Amy Paea 'i Neiafu, 'aia 'oku lolotonga
fakalahi kihe fakataha 'a e kau taki. Mahalo ko e hotele faka'ofo'ofa
taha eni 'i Tonga ni katoa pea mo e view 'oku fe'unga mo e pa'anga 'e
lau miliona. Ko Tomufa ko e foha ia 'o e tangata pisinisi 'iloa 'o
Vava'u Lahi pea mo Pagopago foki ko Fainga'a Paea.

Ko e vaka 'o 'Ongo Kaihea 'o Toula na'e fai ai 'a e mamata 'a e kau
fakataha pea tene toe fakahoko pe hono faka'eve'eva'i 'o e kau taki
lolotonga 'enau 'i Vava'u. Ko Ongo foki 'oku ne toe fakalele 'a e Bar
manakoa koia 'i Neiafu koe MERMAID pea ko hono Tuofefine Mele McDonald
'oku ne fakalele 'a e BAR RESTAURANT 'oku 'iloa ko e MANGO 'i he
matatahi pe 'i Neiafu. 'Oku 'ahia e ongo matanga ko'eni tatau pe kihe
kainga 'o e Lolo 'a Halaevalu, Tonga 'Eiki mo muli foki.

Ko e faingamalie lahi eni ki Vava'u Lahi he'e 'ilolahia ai hono
faka'ofo'ofa fakanatula mo toe tu'uaki atu ai foki 'a hono ngaahi
matanga mo e hotele ki mamani lahi. 'Ihe me'a 'a e 'Eiki Kovana,
na'ane pehe he'ikai toe tuku ha ivi pe lelei 'o 'ene Komiti he kuo
HUNI E LOLO 'A HALAEVALU, pea kuo mo'oni mo hasino mai e ngaahi
visione 'a e La'a kuo ungafonua mo e La'a lolotonga kihe kaha'u lelei
'o e fonua 'oku taku Ko e Matapa 'o Palataisi, pea lata ai 'a e kau
mesianiti, sola mo e vulangi.